BİREYLERİN HANE İÇİ GIDA İSRAFI İLE İLGİLİ ALGILAMALARINI DEĞERLENDİRMEYE YÖNELİK BİR ARAŞTIRMA

Yeliz DEMİR

Gıda kaybı ve israfı gıda üretim zincirinin her aşamasında meydana gelmektedir. Gıda kaybı tarımsal ürünlerin üretimi veya hayvanların yetiştirilmesi, hasat/kesim, depolama, işleme ve dağıtım aşamalarında oluşmaktadır. Gıda israfı ise perakende satış ve tüketim seviyelerinde meydana gelmektedir. Gelişmiş ülkelerde evlerde daha fazla gıdanın israf edildiği görülmektedir. Gıda israfının çevreye, ekonomiye ve sosyal hayata etkileri bulunmaktadır. Çalışmanın amacı, bireylerin evlerinde oluşan gıda israfı ile ilgili algılamasını değerlendirmek ve gıda israfı yapma nedenlerini belirlemektir. Bununla birlikte, bireyler için gıda israfının tanım ve kapsamının ne olduğunu tespit edilmesidir. Çalışmada, kolayda örneklem yöntemi kullanılarak sosyal medya üzerinden internet anketi ile 203 kişiden kullanılabilir veri elde edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre, katılımcıların önemli bir kısmının evlerindeki gıda israfı miktarını düşük olarak algıladığı tespit edilmiştir. Buna rağmen en fazla israf edilen gıda grupları arasında tahıllar ve ekmekler (Örn. Pirinç, makarna, kekler ve hamur işleri), meyve ve sebzelerin olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca hane içi gıdaların israf edilme oranlarının algılanmasının demografik verilere göre değişkenlik gösterdiği de tespit edilmiştir. Hane içi gıdaların israf edilme nedenleri arasında; gıdaların son kullanma tarihinin geçmesi %30,1, gıda ürünlerinin dayanıksızlığının farkında olunmaması %13,6, her zaman çok fazla hazırlanması %13,2, yemekleri yanlış hazırlanması (yakma, fazla pişirme, çok fazla tuz vb.) %12,7, ürünü kullanan ailenin sağlığı ve güvenliği konusunda endişeli olunması %7,7 ve doğru depolama ve / veya hazırlama teknikleri hakkında yeterli bilgi sahibi olunmaması %7,4 durumunun olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Gıda Kaybı, Gıda İsrafı, Hane İçi Gıda İsrafı, Algılama, İsraf Nedenleri.